Meer onderzoek nodig voor proef afschot grauwe gans in winter

Coalitiepartijen VVD en BBB dienden samen met oppositiepartijen CDA, JA21 en FvD tijdens de Statenvergadering in februari een motie in die het college oproept om het beleid rondom winterrust van de grauwe gans aan te passen. De partijen vinden het noodzakelijk dat het noodzakelijk is beter inzicht te krijgen in de mate waarin trekganzen bijdragen aan faunaschade en overlast.

Ze willen daarom dat er een pilot wordt gestart waarmee gegevens worden verzameld over de schade aan de landbouw en leefomgeving, de herkomst van en de soorten ganzen, waarbij onderscheid gemaakt wordt tussen standganzen en trekganzen. Ook moet gekeken worden naar de effectiviteit van beheer in de winter op schadebeperking, de populatieontwikkeling en de ecologische effecten.

Zo'n pilot staat ook opgenomen in het coalitieakkoord dat nog loopt tot en met 2027.

Faunabeheerplan biedt onvoldoende basis voor winterafschot

In het nieuwe faunabeheerplan is wel omschreven wanneer welke ganzensoorten in welke aantallen aanwezig zijn, wat de omvang van de ganzenschade is in de winter en wat de effectiviteit is van afschot of verjaging in de winter om schade op grasland te beperken. Ook is gekeken naar de impact op de populatie.

Deze gegevens zijn in de ogen van de provincie niet voldoende om afschot in de winter goed juridisch goed te kunnen onderbouwen.

Drie onderzoeken voor betere juridische onderbouwing

Om betere onderbouwing te krijgen, zijn drie onderzoeken gestart, waarvoor tot en met 2028 drie miljoen euro is vrijgemaakt. Zo loopt een begrazingsonderzoek naar de omvang van de schade aan de eerste snede door begrazing van ganzen. Ook loopt een verjagingsonderzoek waarbij de vraag is of intensieve verjaging in verschillende periodes van het jaar effect heeft op de omvang van de schade en de kosten voor verjaging. Tot slot loopt een migratieonderzoek naar de omvang, herkomst en verspreiding van de trekvogelpopulatie en standvogelpopulatie in de winter in Noord-Holland.

Aanvullend op de onderzoeken is Landsadvocaat om extra juridisch advies gevraagd naar of het mogelijk is om bestaande vergunningen uit te breiden zodat afschot in de winter mogelijk wordt, of een onderzoekspilot naar afschot in de winter juridisch haalbaar is en of de aanpak in andere provincies aanknopingspunten biedt voor Noord-Holland.

Dit advies van Pels Rijcken wordt half mei verwacht.

Mogelijke vervolgstappen voor afschot in de winter

Op basis van het advies zijn verschillende vervolgstappen denkbaar. Als het mogelijk is om bestaande vergunningen uit te breiden, dan zal het faunabeheerplan aangepast moeten worden met de laatste cijfers en moeten de maatregelen worden onderbouwd. Ook moet er ruimte zijn voor inspraak. Ook zal de faunabeheereenheid in kaart moeten brengen wat een eventuele aanpassing van het plan beteketn voor de effectiviteit van het huidige populatiebeheer.

Voor de proef naar afschot in de winter zal ook extra juridische en ecologische onderbouwing opgesteld moeten worden die ingaat op dierethische aspecten. Daarnaast is extra geld nodig, omdat deze pilot nog niet is begroot.

De pilot kan alleen aankomende winter starten als alle omstandigheden en adviezen gunstig uitvallen. De provincie blijft in overleg met LTO Noord hierover.