Eerste Kamer twijfelt over Wiersma’s maatwerkaanpak PAS-melders

„We hebben geen stikstofprobleem, we hebben een stikstofwetprobleem.“ Het BBB-mantra dat in de Tweede Kamer (en daarbuiten) vaak door Caroline van der Plas werd gebezigd, werd in de Eerste Kamer gebruikt door BBB-senator Gert-Jan Oplaat, en werd daarin bijgevallen door PVV’er Ton van Kesteren, die de ‘zogenaamde’ stikstofcrisis vooral een ‘bureaucratisch, ambtelijk en juridisch gecreëerd probleem’ noemde. Maar de andere Eerste Kamerleden leek hij daar niet van te kunnen overtuigen.

Weinig voortgang

Want zelfs als het enkel een juridisch probleem is, dan moet er toch een oplossing komen die voor de rechter stand houdt. En een die PAS-melders en interimmers duidelijkheid geeft. Senatoren van verschillende partijen betwijfelden of de Maatwerkaanpak PAS-projecten van minister Wiersma - het onderwerp van het debat - tot die oplossing en duidelijkheid zou leiden voor de nog 2500 PAS-melders in ons land. Saskia Kluit (GroenLinks-PvdA) wees erop dat, sinds minister Wiersma was begonnen met die maatwerkaanpak, slechts zo’n 300 boeren contact hadden gehad met een zaakwaarnemer - en dat veel van die zaken nog niet tot een oplossing hadden geleid. Zij vroeg zich daarom af of met het uitstel van handhaving tot 2028, waar de minister om vraagt, die aanpak wel tot voldoende resultaat leidt. Een zelfde vraag had Karin Straus van de VVD. Van Kesteren had daar niet eens een vraag over; voor hem stond het vast dat het maatwerkprogramma het probleem enkel drie jaar vooruitschoof.

Halve wet

Antoon Kanis (D66) vroeg of de maatwerkaanpak wel overeind blijft voor de rechter, als niet tegelijk sprake is van minder stikstofemissie. Ook CDA’er Theo Rietkerk wilde weten op basis van welke ‘harde redenering’ de rechter ervan overtuigd zou worden handhaving op te schorten. SP’er Lies van Aelst zag een ‘halve wet’ voorliggen. „Die zal niet werken zonder een fors maatregelenpakket, maar zo’n pakket hebben we niet.“ Zij zag geen enkele aanleiding om te denken dat deze wet wel de gewenste oplossing zou bieden.

In haar beantwoording benadrukte minister Wiersma dat de PAS-melders buiten hun schuld in de huidige situatie terecht waren gekomen. Dat het originele legalisatieprogramma vast was gelopen door een veranderende juridische realiteit, en dat ze zag hoe haar nieuwe aanpak er wel voor heeft gezorgd dat er ‘beweging in het dossier’ zit.

De PAS-melders en de situatie waarin zij zitten gaat haar aan het hart, vertelde ze. „Als er één dossier is dat ik vandaag volledig had willen kunnen afronden, dan is het dit dossier. Geloof mij.“

Maar ze moest ook toegeven dat de door haar voorgestelde maatwerkaanpak niet direct een oplossing voor iedereen is. „Maar hij biedt wel perspectief op een oplossing."

Op dinsdag 10 februari stemt de Eerste Kamer over de Maatwerkaanpak PAS-projecten.