Bijna volledige 200 miljoen euro PLG volgens CDA Noord-Holland naar natuurnetwerk

„Het programma is uit balans en biedt te weinig perspectief voor boeren en tuinders en voor de vitaliteit van plattelandsgebieden”, licht Statenlid Willemien Koning toe. „Daarnaast ontbreekt een sociaal-economische impactanalyse. Zo kunnen wij het Programma Landelijk Gebied niet steunen.”
In goed overleg
Voor CDA Noord-Holland is het naar eigen zeggen cruciaal dat de plannen voor het landelijk gebied in goed overleg met boeren worden opgesteld en uitgevoerd. Daarom is het CDA wel tevreden over het stikstofconvenant dat is vastgelegd tussen de provincie en de agrarische sector. „Daarvoor is draagvlak in de sector en dat maakt het plan ook haalbaar”, zegt Koning. „Veel andere doelen zijn in het PLG gezet zonder goed overleg en zonder budget. Als je wilt toewerken naar minder emissies, extensivering, langjarige natuurbeheercontracten, bosaanleg en minder gebruik van gewasbeschermingsmiddelen dan moet je dat samen met boeren doen. Dan moeten er ook langjarige financiële regelingen zijn die de doelen haalbaar maken. Uit onderzoek blijkt dat het gezamenlijk nastreven van die doelen ook veel effectiever is dan bedrijven opkopen.”
Al het geld naar NNN
„Helaas zien wij in dit PLG deze ondersteuning en samenwerking niet voldoende terug”, vervolgt Koning. „Vrijwel al het geld gaat naar realisatie van het NNN, waar notabene ook nog onteigening aan gekoppeld is. Ook Berenschot wijst daarop in haar rapport over het PLG. Veel doelen worden financieel zwaar verwaarloosd.”
Perspectief onduidelijk
Volgens Koning vraagt het PLG veel van boeren, maar laat nauwelijks zien hoe de provincie hen daarbij gaan helpen. Ook voor jonge boeren blijft het toekomstperspectief onduidelijk. Het CDA stelt daarom voor dat de middelen binnen het PLG anders worden ingezet en dat er structureel geld komt voor nieuwe beleidsinstrumenten voor extensivering, langjarige natuurbeheercontracten, managementmaatregelen, innovaties en indien nodig bedrijfsverplaatsing.
Uitvoering stagneert
Daarnaast zegt het CDA zich zorgen te maken over de gevolgen van de aanleg van het natuurnetwerk. ‘Opkoop en aanleg worden nu sterk opgevoerd door de 200 miljoen euro die daarvoor is vrijgemaakt. Dit legt grote druk op de aankoop van agrarische gronden, waarbij onteigening onderdeel is van de strategie.’ Koning opnieuw: „Daar komt bij dat we zien dat in sommige gebieden die reeds zijn opgekocht voor het NNN de uitvoering stagneert en de doelen niet gehaald worden. Op het land van de beste gruttoboer van Noord-Holland dat enkele jaren geleden is opgekocht voor de realisatie van NNN, zit nu geen enkele grutto meer. Dat is onbegrijpelijk en onaanvaardbaar. De percelen lijken zeer slecht beheerd te worden. Je kunt je voorstellen dat dit tot grote vraagtekens leidt in de agrarische sector. Natuurlijk zijn er ook gebieden waar het wel goed gaat, maar lang niet overal. Daarom willen wij een evaluatie van het NNN.”
Impact niet duidelijk
Het CDA vindt het daarnaast onverstandig dat maatregelen uit het PLG vooruitlopen op een sociaaleconomische impactanalyse. ‘Provinciale Staten hebben afgesproken dat zo’n analyse verplicht onderdeel is van gebiedsprocessen. Toch dreigen maatregelen te worden uitgevoerd zonder dat duidelijk is wat de sociaaleconomische impact is op ondernemers en het landelijk gebied.’ Het CDA wil daarom dat maatregelen met mogelijke sociaaleconomische impact pas worden uitgevoerd nadat deze analyse is afgerond.
Voedselvisie ontbreekt
Tot slot wijst het CDA op een volgens haar gemis in de Voedselvisie binnen het PLG. ‘Het belang van voldoende en gezond voedsel is daarin niet expliciet benoemd. Juist in tijden van geopolitieke onzekerheid en internationale spanningen vindt het CDA dat voedselzekerheid een basisuitgangspunt moet zijn.’

Tekst: Erik Kruisselbrink
Is als freelance vakbladredacteur van vele markten thuis.
Beeld: Ruth van Schriek Agrio Archief
